Chùa Một Cột: kiến trúc độc đáo hình đoá sen

Hãy tưởng tượng một ngôi chùa nhỏ như chiếc đài hoa, đứng trên một cột đá duy nhất giữa hồ sen. Đó là chùa Một Cột, công trình mà gần như ai đến Hà Nội cũng biết, và là một trong những hình ảnh biểu tượng của thủ đô.

Giấc mơ của nhà vua

Theo sử sách và truyền thuyết, chùa được vua Lý Thái Tông cho dựng vào năm 1049. Chuyện kể rằng nhà vua nằm mơ thấy Phật Bà Quan Âm ngồi trên toà sen, dắt ông lên toà ấy. Sau đó, theo lời khuyên của các nhà sư, nhà vua cho dựng một ngôi chùa trên cột đá giữa hồ, mô phỏng toà sen trong giấc mộng.

Công trình hiện nay đã qua nhiều lần tu bổ và phục dựng qua các thời kỳ, nên khi nhìn ngôi chùa, bạn đang nhìn vào kết quả của nhiều lớp công sức qua thời gian.

Đoá sen giữa mặt nước

Điều làm chùa nổi bật là hình dáng. Một cột đá lớn vươn lên từ mặt hồ, phía trên là ngôi chùa nhỏ mái cong, như đoá sen đang nở. Sen là biểu tượng của sự thanh khiết trong văn hoá Phật giáo và văn hoá Việt Nam: mọc từ bùn mà vẫn tinh khiết. Vì vậy, hình ảnh chùa gợi cảm giác thanh tịnh mà không cần một lời giải thích.

Khi đi gần, bạn có thể để ý:

• Mái chùa cong nhẹ, màu ngói trầm ấm.
• Bậc thang nhỏ dẫn lên gian thờ phía trên.
• Hồ nước bao quanh, thường có cây xanh và hoa sen theo mùa.
• Khuôn viên nhỏ, yên tĩnh dù nằm trong khu vực trung tâm.

Khu vực xung quanh

Chùa nằm gần quảng trường Ba Đình, trong một khu vực nhiều công trình lịch sử. Vì vậy, bạn có thể kết hợp tham quan trong cùng một buổi, đi bộ một đoạn dọc những con đường rộng, rợp bóng cây. Nên đi vào đầu giờ sáng, khi khuôn viên còn thưa người và ánh sáng nhẹ nhàng.

Cách ứng xử khi đến thăm

• Ăn mặc lịch sự, nói khẽ khi vào khu thờ tự.
• Không chạm vào bệ thờ và hiện vật.
• Khi chụp ảnh, tránh chắn lối người đang lễ bái.
• Kiểm tra giờ mở cửa và quy định hiện hành tại nguồn chính thức trước khi đi.

Nếu có thêm thời gian, bạn hãy đi một vòng quanh hồ để nhìn chùa từ nhiều góc khác nhau: mỗi góc độ cho một dáng hình khác, khi thì thanh thoát, khi thì mộc mạc.

Điều cần nhớ

Chùa Một Cột không rộng, nhưng chính sự nhỏ nhắn và độc đáo ấy làm nên sức hút. Một lượt tham quan ngắn, một lúc ngồi lặng bên hồ sen, là đủ để bạn mang theo hình ảnh ấy suốt chuyến đi.