Trà sen Tây Hồ: hương sen ướp trong từng búp trà

Mỗi mùa hè, khi những đầm sen quanh hồ Tây bung nở, Hà Nội lại có thêm một thứ hương đặc biệt: hương sen. Nó vương trên mặt hồ buổi sớm, thấm vào quần áo người đi chợ, và cuối cùng ngụ lại trong những gói trà ướp sen mà người Tây Hồ gìn giữ qua nhiều thế hệ.

Từ đầm sen đến gói trà

Khu vực Quảng An, bên hồ Tây, nổi tiếng với những đầm sen bách diệp, loại sen nhiều cánh, hương thơm đậm. Theo cách làm truyền thống, người ta hái hoa sen vào lúc sáng sớm, khi hoa vừa hé, rồi tách lấy phần nhị có chứa hương thơm. Trà xanh hảo hạng được xếp xen kẽ với nhị sen trong một thời gian, để hương sen thấm dần vào từng búp trà.

Mẻ trà sau đó được sàng, sấy rồi ướp lại nhiều lần. Công đoạn tỉ mỉ ấy đòi hỏi kinh nghiệm: ướp quá lâu thì hương nồng gắt, ướp thiếu thì nhạt. Vì vậy trà sen ngon luôn là thành quả của thời gian, bàn tay và cả lòng kiên nhẫn của người làm nghề. Quy trình mỗi nhà một khác và thường được giữ riêng, ở đây chỉ nói khái quát.

Cách pha và thưởng trà

Uống trà sen là một thói quen chậm rãi. Bạn có thể làm theo vài bước đơn giản:

1. Tráng ấm và chén bằng nước nóng để làm nóng và làm sạch.
2. Cho một lượng trà vừa đủ vào ấm, rót nước nóng vừa phải, không quá sôi gắt để tránh làm cháy hương sen.
3. Đổ nước đầu đi, coi như đánh thức búp trà.
4. Rót nước lần hai, chờ khoảng một hai phút rồi rót ra chén nhỏ.

Bạn sẽ ngửi thấy hương sen thanh trước khi nếm vị trà. Nhấp ngụm đầu, vị chát nhẹ lan trên đầu lưỡi, rồi hậu ngọt dịu dần lên. Ấm trà tốt có thể pha được nhiều nước mà hương vẫn còn.

Ngồi bên hồ lúc chiều muộn

Trà sen đẹp nhất khi gắn với cảnh: một quán nhỏ ven hồ, ghế mây hoặc ghế gỗ, mặt hồ lấp lánh ánh chiều tà. Gió thổi từ mặt nước mang theo hơi mát, cô chủ quán rót trà vào chén sứ nhỏ. Không cần nói nhiều, chỉ cần ngồi đủ lâu để thấy ráng chiều chuyển dần sang tím.

Nếu có thời gian, bạn có thể kết hợp với một buổi đi bộ hoặc đạp xe quanh hồ, ghé chùa, phủ gần đó, rồi dừng lại uống trà khi trời xế. Đó là một nhịp nghỉ giản dị nhưng đáng nhớ.

Mua trà làm quà

• Hỏi rõ nguồn gốc, thời điểm ướp và cách bảo quản.
• Ngửi thử hương: hương sen tự nhiên thường dịu và sâu, không gắt như hương liệu.
• Giữ trà nơi khô ráo, kín, tránh ánh nắng và mùi mạnh.

Giá trà sen thay đổi rất nhiều tùy chất lượng và mùa vụ, vì vậy hãy kiểm tra thông tin hiện hành và so sánh nhiều nơi trước khi mua.

Điều cần nhớ

Trà sen Tây Hồ là một lát cắt của văn hóa Hà Nội: thanh, chậm, tinh tế. Hãy uống bằng tất cả giác quan: nhìn màu nước trà, hít hương sen, nhấp vị chát nhẹ, lắng nghe gió hồ. Và đừng quên giữ gìn mặt hồ, đừng hái sen hay xả rác nơi đầm, để mùa sen sau lại còn thơm.